CloudValley

Blog · 15 tháng 11, 2026 · 3 phút đọc

Trẻ con trong bản xin kẹo, xin tiền: cho hay không cho

Đi bộ qua bản ở Tả Van, trẻ con chạy ra xin kẹo, xin tiền thì cho hay không. Câu trả lời ngắn: đừng cho kẹo hay tiền lẻ dọc đường, mà giúp theo cách khác để trẻ không quen đi xin.

Three children walking on a village road between rice terraces in Lao Cai, Vietnam

Nguồn ảnh bìa: Son Hoa Nguyen via Pexels. Ảnh chụp ba trẻ em đi trên đường làng ở Lào Cai, không phải ở Tả Van.

Bạn đang đi bộ qua một bản ở Tả Van thì một nhóm trẻ con chạy ra, chìa tay: "cho kẹo đi", có đứa nói thêm "money, money". Bạn khựng lại. Cho thì sợ làm hư trẻ, không cho thì thấy áy náy.

Câu trả lời ngắn gọn: đừng cho kẹo hay tiền lẻ dọc đường. Không phải vì bạn keo kiệt, mà vì món quà nhỏ đó để lại hậu quả lớn hơn bạn tưởng. Trẻ con ở bản học rất nhanh: đứng dọc đường xin khách sẽ có kẹo, có tiền. Bài học đó kéo chúng ra đường nhiều hơn, vì đi xin dễ hơn đi học. Kẹo làm hỏng răng của trẻ, mà ở bản không có nha sĩ để chữa. Một viên kẹo cho vì thương có thể thành một chiếc răng sâu.

Cho một đứa rồi cũng khó dừng lại. Trẻ con thấy bạn cho tiền sẽ gọi thêm bạn bè chạy tới, và bạn đi giữa một vòng vây ồn ào mà không biết nên cho ai, cho bao nhiêu. Có đứa xin được tiền còn bị người lớn lấy mất, nên tiền bạn cho chưa chắc đã tới tay đứa trẻ đó.

Vậy làm gì khi gặp trẻ xin kẹo? Cứ chào chúng một câu vui vẻ rồi đi tiếp, đừng lảng tránh như thể chúng làm gì sai. Trẻ con chỉ đang bắt chước cách kiếm tiền nhanh nhất mà chúng thấy khách hay làm. Không cần dừng lại lâu hay giải thích dài dòng. Một nụ cười, một câu "chào các con", rồi đi tiếp là đủ lịch sự.

Nếu bạn thật sự muốn giúp, hãy giúp theo cách tới đúng chỗ. Mang theo vài cuốn vở, vài cây bút từ thị trấn, rồi đưa cho guide hoặc chủ homestay nhờ chuyển cho thầy cô ở trường trong bản. Đồ dùng học tập tới tay thầy cô sẽ được chia cho trẻ cần, chứ không biến thành phần thưởng cho đứa nào xin giỏi nhất. Cách này cũng dạy trẻ một điều khác: đồ dùng học tập có được vì đi học, không phải vì đi xin.

Vở và bút chuẩn bị cho trẻ em vùng cao

Nguồn: TLK GentooExpressions via Pexels.

Một cách giúp khác là mua một món đồ nhỏ của chính gia đình đứa trẻ. Nhiều trẻ đứng bán vòng tay, túi thổ cẩm do mẹ và bà dệt. Mua một món, trả đúng giá người ta nói, là cách giúp tử tế nhất: tiền về tay gia đình, trẻ học được rằng làm ra thứ gì đó mới có tiền, chứ không phải chìa tay ra là có. Đừng mặc cả gắt với mấy món đồ nhỏ đó.

Gian hàng thổ cẩm ở chợ vùng cao

Nguồn: Mido Makasardi via Pexels. Ảnh chụp sạp vải thổ cẩm ở Lào Cai, không phải ở Tả Van.

Còn một điều nữa: đừng chụp ảnh trẻ con rồi đăng lên mạng mà không hỏi người lớn trong nhà. Trẻ xin kẹo đã quen với việc khách chụp hình, nhưng một tấm ảnh của con người khác không phải là món đồ lưu niệm miễn phí. Hỏi guide hoặc bố mẹ của trẻ trước, và nếu họ lắc đầu thì cứ vui vẻ cất máy đi.

Trước chuyến đi, hãy đọc thêm bài về phép tắc trên mâm cơm nhà dân và dị ứng đồ ăn khi ở bản. Nếu bạn đi cùng guide, hỏi guide ngay từ đầu ngày xem bản hôm nay có gì cần lưu ý. Nếu cần hỏi thêm về chuyến đi hay chỗ ở, nhắn cho Cloud Valley qua WhatsApp hoặc Zalo, nhà sẽ trả lời trước khi bạn lên đường.

Đi trek cùng chúng tôi

Mọi tuyến trong các bài viết đều kết thúc tại Cloud Valley. Ngủ ở nơi tuyến trek kết thúc, không phải quay về thị xã.

Xem hướng dẫn trekking Sa Pa